Özellikle kahvaltılarda sofralarımızı süsleyen enfes yayla peyniri ve tereyağının nasıl yapıldığı merak konusu.
Tadı ve kokusuyla vazgeçilmez olan yayla peyniri ve tereyağının yapıldığı yerlerden biri de Erzurum’un Pazaryolu ilçesinin Kozlu Köyü yaylası. Rakımı yaklaşık 2 bin 500 metre olan yaylada otlayan inek ve koyunlardan elde edilen peynir ve tereyağının yapılışı ve sofralarımıza gelişinin hikâyesi Cihan Haber Ajansı kamerasına yansıdı.
Temiz havasıyla dağların eteğinde yer alan yaylada otlayan inekler, akşam sağılıyor. Sabahleyin sütler makineye konularak tereyağı ve peynir yapılacak şekilde ayrılıyor. Peynir yapılacak süt, odun ateşiyle kaynayan dev kazana konuyor ve kaynatılıyor. Belirli bir süreçten sonra ise süt peynir haline geliyor. İki kişi tarafından uzatılarak çekilen peynir, daha sonra suyunun süzülmesi için sopalara asılıyor ve bıçakla küçük parçalara bölünüyor. Peynirin yapılışına şahit olan ve peynirden tadan Fatih yıldırım ise ‘’Mükemmel, her şehirlinin gelip, tatması lazım.’’ diye konuştu.
Burada bekletildikten sonra ise tuzlanan ve özel kaplara (kurun) konulan peynirin üzerine kül konuyor. Belli kıvama gelen peynirler, sonrasında ise sofralarımıza geliyor.
Tereyağı yapmak için yayık yayan Hüseyin Yılmaz (22) da bu işlemin yaklaşık 1 saat sürdüğünü ve belli bir kıvama gelmesi için soğuk su eklendiğini, bunun da yağın bir araya gelmesini sağlandığını ifade etti. Yaylada bulunan Fatma Demirci (16) ise peynir yapma sürecini anlattı. Demirci, tuzlanan ve üzerlerine kül konulan peynirlerin lezzetine işaret etti.
Doğal soğuk suya sahip Kozlu Köyü’nün yaylasında oynayan çocuklar, ata binenler, inek sağanlar ve otlayan hayvanlar ve yakacak olarak hayvan dışkısından yapılan tezekler göze çarpıyor. Özellikle yaylada doğal ortamda yetişen ahudududan yapılan doğal reçel ile tereyağı, un ve yayla peynirinden yapılan yöresel yemek 'kuymak’ ve yöresel ekmek 'kete’ de yayla sofrasını süslüyor.
CİHAN