Tatil dönemi yaklaşırken Almanya’dan karayolu ile sıla yolculuğu yapacak olanları yine uzun bir maraton bekliyor. Yol güzergahı ve geçilen ülkelerdeki kanuni mükellefiyetler konusunda çok önemli değişiklikler olmasa da, her yıl bilgileri tazelemek ve küçük de olsa değişiklikleri bilmek yolculuğu daha da kolaylaştırıyor.
Karayolundan Türkiye’ye gidecek olanların Sırbistan’a (Belgrad) kadar tercih edecekleri iki önemli güzergah Viyana-Macaristan-Belgrad ve Salzburg-Slovenya-Hırvatistan-Belgrad olacak. Son bilgilere göre Slovenya-Hırvatistan arasında yer yer yol yapım çalışmaları devam ediyor. Çalışmaların tatil döneminde de devam etmesi durumunda sıla yolcuları zaman zaman trafik sıkışıklıkları ile karşılaşabilir.
Viyana-Macaristan-Belgrad hattında ise şimdiye kadar bildirilen önemli bir yol çalışması bulunmuyor. Ayrıca güzergah tercihlerinde tünel ve otoyol ücretlerinin de mukayese edilmesi gerekiyor. Belgrad sonrası Türkiye’ye kadar Bulgaristan veya Makedonya-Yunanistan güzergahı tercih edilebilir.
Bulgaristan güzergahı sıla yolunu Makedonya-Yunanistan güzergahına göre yaklaşık 300 kilometre kısaltıyor. Bu güzergahın dezavantajı ise yolların büyük bölümün tek yön (gidişli-gelişli) ve kısmen bakımsız olması.
Yaklaşık 480 kilometrelik bu etapta (Nis-Kapıkule) yolların üçte biri otoban. Ayrıca gasp ve hırsızlık olaylarından dolayı gece ve tek araçla seyahat etme tavsiye edilmiyor.
Son yıllarda yollarda ve güvenlik konusundaki iyileştirme çalışmaları ile gündüz geçilmek şartı ile tercih edilen bir güzergah. Makedonya-Yunanistan güzergahı ise Nis-İpsala arası 776 kilometre mesafede. Bu etapta özellikle Yunanistan’ın yollarının tamamına yakınının, Makedonya’da ise büyük kısmının otoban olması daha rahat bir yolculuk imkanı sağlıyor. Bu güzergahta güvenlik problemi de bulunmuyor.
ADAC Basın Sözcüsü Klaus Reindl, genel olarak vatandaşlara iyi bir yol güzergahı planı çıkarmalarını tavsiye etti. Yolculuk esnasında sık sık mola verilmesini tavsiye eden Reindl, özellikle gece dinlenmesine dikkat edilmesini istiyor.
SAĞLIK SİGORTANIZI İHMAL ETMEYİN
Sıla yolcuları, Almanya’da bağlı bulundukları sağlık sigortalarından alacakları seyahat sigorta belgesi ile Türkiye’de Sosyal Güvelik Kurumu’nun (SGK) tüm imkanlarından yararlanabiliyor. Bu belge, ekstra bir sigorta değil ve her sigortalının seyahat sırasında kullanmayı hakkı var.
Örneğin AOK sigortalıları T/A 11 formunu izin süresini kapayacak şekilde AOK’dan alıp, Türkiye’ye vardıklarında en yakın SGK şubesinde bunu ibraz ederek oradan alacakları belge ile tüm Türkiye’de SGK’nın sağlık hizmetlerinden ve özel hastanelerin sağlık hizmetlerinden ücretsiz (katılım payı hariç) yararlanabiliyor. Almanya’da sigortadan alınacak seyahat sigorta belgesi SGK’ya ibraz edilmediği sürece bir geçerliliği yok.
Öte yandan ADAC gibi otomobil kulüplerinin sunduğu seyahat sigortası imkanlarını da değerlendirmekte fayda var. Zira çok büyük bir ücreti olmamasına (üyeler için yıllık yaklaşık 20 Euro ek ödeme) rağmen sunduğu hizmetler sıla yolculuğu için oldukça önemli. Yolda arıza veya kaza durumunda yol yardımı, Almanya’ya kadar ambülans uçak hizmeti gibi önemli hizmetler sunuluyor.
ARACINIZA BAKIM YAPTIRMADAN YOLA ÇIKMAYIN
Sıla yolculuğu Almanya’dan Türkiye sınırına kadar ortalama 2 bin 800 kilometre süren uzun bir etap. Bu etapta sürekli kullanımdan dolayı araçların arıza yapma riski daha da yükseliyor. Seyahate çıkılacak araçların bakımının büyük bir titizlikle yapılması gerekiyor.
Bu konuda en ufak ihmalin faturası çok acı olacağı için gerekirse tatil masraflarından kısarak aracın bakımın yapılması gerekiyor.
Ayrıca araçla ilgili sigorta, yurtdışı trafik sigortası (Auslandversicherung), ruhsat (Fahrzeugschein) gibi belgelerin geçerli ve eksiksiz olduğu da kontrol edilmeli.
Çoğu sürücünün yanında navigasyon bulundurmasına rağmen araçlarda bir yol haritası bulundurulmasını da öneren Reindl, araçların bir kontrolden geçirilmesini tavsiye ediyor.
Otoyolda herhangi bir kaza durumunda aracın yolun en sağına çekilmesini öneren Reindl, bu tür durumlarda ADAC’nin tüm üyelerine 24 saat telefon ve elektronik posta ile ulaşılması halinda hemen olay yerinde yardımcı olduğunu söyledi.
ÜLKELER
AVUSTURYA
Almanya’dan Avusturya’ya geçilirken, önceden alınmamışsa (ADAC bürolarından alınabiliyor) Avusturya sınırı geçilmeden benzin istasyonlarından vinyet alınması gerekiyor. Haftalık vinyet almak yeterli. Avusturya’da otobanda vinyetsiz araç kullanmanın cezası 120 Euro. İçerden aracın sol ön camına yapıştırılmayan vinyet geçerli sayılmıyor. Ayrıca araçta seyahat eden yolcu adedince araç içinde (bagajda kabul edilmiyor) güvenlik yeleği bulundurulması zorunlu. Haftalık vinyet, 8,50 EUR. Villach üzerinden Slovenya’ya geçişte Tauern ve Karawanken tünelleri için ücret ödeniyor. (Tauern tüneli 11,00 EUR, Karawanken tüneli 7,00 EUR). Klaus Reindl, Avusturya’da kesilen bir para cezasının orada ödenmesini, aksi halde üzerine ek ücretler konabildiğine dikkat çekiyor.
Hız limitleri:
Şehir içi: 50
Şehir dışı: 100
Karayolu (Schnellstrasse): 100
Otoban: 130
Araç farlarının gündüz de açık tutulması zorunlu. Araçta ön ve arka koltukta oturanların emniyet kemeri takma zorunluluğu bulunuyor. 12 yaşından küçük çocukların arka koltukta oturması gerekiyor.
Önemli bilgiler:
Viyana Başkonsolosluğu: Tel : (43-01) 877 71 81
Polis -133, Ambulans -144, Yangın-122.
Diesel: 1,30 EUR Benzin: 1,37-1,48 (Normal-Süper)
SLOVENYA
Vinyet Zorunlu. Haftalık vinyet 15,00 EUR. Vinyet almamanın cezası iaw 300 – 800 EUR (Vinyet cezası hemen ödendiğinde yüzde 50 indirim uygulanıyor). Aşırı hız dolayısıyla kesilen cezaların miktarı hız aşımının şehir içinde, şehir dışında, çevre yolu ve otoyollarda olmasına ve aşılan km.’ye göre değişmekte ve 1200 EUR’ya kadar çıkabilmekte. Güvenlik yeleği bulundurulmalı, gündüz farlar açık olmalı.
Hız limitleri:
Şehir içi: 50
Şehir dışı: 90
Karayolu (Schnellstrasse): 110
Otoban: 130
Önemli bilgiler:
T.C. Lublijana Büyükelçiliği : + 386 1 236 41 50 veya 51
Polis : 113 (Kaza durumunda)
Ambulans : 112
İtfaiye : 112
Diesel : 1,38 EUR, Benzin: 1,48-1,52 (Normal-Süper)
HIRVATİSTAN
AB üyesi olmasından dolayı Hırvatistan’ın Türklere yönelik vize uygulaması, Avrupa’da ikamet eden Türk vatandaşlarını kapsamıyor. Vinyet mecburiyeti de bulunmuyor. Hırvatistan’da radar kontrolleri çok yaygın. Sivil araçlı polisler, araçları takip ederek hız kontrolü yapabiliyor. Cezalar, hız ihlaline göre değişiyor. 10 bin Euro’dan fazla para girişte beyan edilmeli. Hırvatistan parası Kuna ile alışveriş daha ucuza geliyor. Trafik cezaları 70- 950 Euro arası değişebiliyor. Emniyet kemeri takmama ve direksiyonda telefonla konuşmanın cezası 70 Euro. Araçlarda ilk yardım çantası, çekme halatı ve yedek ampul bulundurma mecburiyeti var. Hırvatistan yolu, güzergah olarak rahat ve iyi bir yol. Ancak ödenen yol parası Macaristan’a nazaran daha fazla. Gündüz farlar açık olmalı. ADAC’nin verilerine göre Hırvatistan’dan Sırbistan’a sınır geçişlerinde özellikle hafta sonlarında vatandaşlar beklemek zorunda kalabilir.
Otoyol ücretleri:
Maceli-Zagreb: Otomobil 48 Kuna (6,4 EUR)/ Minibüs 72 Kuna (9,6 EUR)
Ljubljana’dan – Bregana Otomobil 6 Kuna (1 EUR) , Minibüs 8 Kuna (1,5 EUR)
Goriçan-Zagreb Otomobil 41 Kuna (6 EUR), Minibüs için 62 Kuna (8 EUR)
Zagreb-Lipovac Otomobil 122 Kuna (16 EUR), Minibüs184 Kuna (25 EUR)
Hız limitleri:
Şehir içi: 50
Şehir dışı: 90
Karayolu (Schnellstrasse): 110
Otoban: 130
Önemli bilgiler:
T.C. Zagreb Büyükelçiliği Tel : (385-1) 4864660
Polis: 192
İlk Yardım: 112
Diesel: 10,09 Kuna (1,38 EUR) Benzin: 10,79-11,26 Kuna (1,42-1,48 EUR Normal-Süper)
SIRBİSTAN
Sırbistan’da vize yok (90 gün için). Otoyollar ücretli ancak vinyet mecburiyeti bulunmuyor. Sırbistan’a kişi başına 10.000 EUR ve üzerinde nakit para sınır kapısında deklare edilmeli. Aksi takdirde kişi başına 10.000 EUR üzerinde olan meblağa el konuluyor ve kişi kaçakçılık suçlaması ile mahkemeye sevk ediliyor. Sırbistan’a Hırvatistan’dan girişte Belgrad’a yaklaşık 20 kilometre kala ‘Niş Tranzit’ yol ayrımı yerine doğrudan Belgrad tercih edilirse şehir içinden gidilir. Bu yol diğer yola göre kısa ancak sabah ve akşam saatlerinde trafik yoğunluğu olabiliyor. Sırbistan’da trafik düzenlemelerine göre polis trafik kurallarını ihlal edenlerin pasaportlarına el koyabiliyor. Trafik suçlarında, trafik polisi olay yerinde cezası 3.000 veya 5.000 Dinar tutarında olan suçlar için makbuz düzenleyebiliyor. Sürücünün bu cezayı hemen banka veya postane aracılığı ile ödemesi gerekiyor. Cezanın yarısına tekabül eden,1.500 ve 2.500 Dinar tutarındaki kısmını banka veya postaneye hemen ödenmesi halinde cezanın tamamı ödenmiş kabul ediliyor. Gündüz farların açık tutulması, güvenlik yeleği, ön ve arka koltuklarda emniyet kemeri takılması zorunlu. Sırbistan’da yere çöp atılması, dinlenme tesislerinde çöp bırakılması halinde 50 EUR’dan başlayan para cezası uygulanıyor.
Hız limitleri:
Şehir içi: 50
Şehir dışı: 80
Karayolu (Schnellstrasse): 110
Otoban: 120
Önemli bilgiler:
Büyükelçilik Tel: +381-11-333 24 10 ve +381-11-333 24 00
Polis 192
İtfaiye 193
Ambulans 194
Diesel: 155 Dinar (1,35 EUR), Benzin: 151,90 (1,31 EUR Normal-Süper)
MACARİSTAN
Vinyetsiz yakalanmanın cezası 60 ila 255 EUR arasında değişiyor. Pasaport ve gümrük kontrolleri olmamasına karşılık çok sıkı arama yapılıyor. 10.000 EUR’dan fazla paranın beyan edilmesi gerekiyor. Macaristan güzergâhı tünel ücreti ödenmediği için daha tasarruflu. Yaz sezonunda Macaristan’dan Sırbistan’a açılan Röezke sınır kapısında uzun kuyruklar oluşuyor. Bu durumda Macaristan’dan Sırbistan’a açılan alternatif sınır kapısı olan Tompa sınır kapısı da tercih edilebilir. Haftalık vinyet ücreti ortalama (araç büyüklüğüne göre) 11,67 EUR veya 2975 Forint (Macar para birimi)
Ön ve arka koltukta oturanların kemer takma zorunluluğu var. Farlar gündüz açık tutulmak zorunda. Araçtaki her yolcu için güvenlik yeleği şart.
Hız limitleri:
Şehir içi: 50
Şehir dışı: 90
Karayolu (Schnellstrasse): 110
Otoban: 130
Önemli bilgiler:
Büyükelçilik Tel: + 36 1 478 9100
Polis: 107
İtfaiye:105
Ambulans: 104
Diesel: 418 Forint (1,35 EUR) Benzin: 414 Forint (1,34 EUR)
BULGARİSTAN
Bulgaristan AB üyesi olduğu için son yıllardaki şikâyetlerden sonra yollarda ciddi düzelmeler söz konusu. Plovdiv’den itibaren Burgas otobanında Svillengrad-İstanbul istikameti takip edilmeli. Kapıkule’ye açılan Kapitan Andreevo sınır kapısında uzun kuyruklar oluşabiliyor. Kapılardaki yoğunluklar internetten takip edilerek İpsala, Hamzabeyli, Pazarkule sınır kapıları da tercih edilebilir. ADAC, Kapıkule sınır kapısında inşaat olduğu için Bulgaristan Dışişleri Bakanlığı uzun süre beklenmemesi için diğer sınır kapılarının da kullanılmasını önerdi.
10 bin EUR’nun üzerindeki paranın deklare edilmesi gerekiyor. Vinyetsiz yakalanmanın cezası 50 EUR. Vinyeti aracın ön camına içerden yapıştırmak gerekiyor. Hız cezaları 10 Leva’dan başlıyor. Ceza polise değil sınırda bankaya ödeniyor. Sahte polislere dikkat edilmeli. Mümkünse gece tek araçla seyahat edilmemeli. Ön ve arka koltukta oturanların kemer takma zorunluluğu var. Farlar gündüz açık tutulmak zorunda. Araçtaki her yolcu için güvenlik yeleği şart.
Hız limitleri:
Şehir içi: 50
Karayolu (Schnellstrasse): 90
Otoban: 130
Önemli bilgiler:
Büyükelçilik: +359 2 935 55 00
Polis: 166
İtfaiye: 160
Ambulans: 150
Diesel 2,54 Leva (1,29 EUR) Benzin: 2,50 Leva (1,27 -138 EUR Normal-Süper)
MAKEDONYA
Makedonya’nın tercih edilmesi durumunda mesafe 300 km kadar uzuyor. Sınırda otoban ücreti ve benzin için döviz bozdurmak avantajlı. Sırbistan sınırındaki Tabonovce sınır kapısından Yunanistan sınırındaki Bogorodica’ya kadar olan yol 193 km. Bu yolun yaklaşık 160 km’si otoyol, geri kalan kısmı ise (33 km) tek şeritli yol. Gişelerde ücretler Dinar ve Euro karşılığı ile tabelalarda yazıyor. En fazla otoban ücreti 1 Euro. Otoban ücreti Euro olarak da ödenebiliyor. 10 bine EUR’dan fazla para beyan edilmeli. Trafik cezaları polise ödenmiyor, bankaya yatırılıyor. Güvenlik yeleği, çekme halatı, yangın söndürücü ve yedek ampul zorunluluğu bulunuyor. Farlar açık olmalı.
Hız limitleri:
Şehir içi: 50
Şehir dışı: 80
Karayolu (Schnellstrasse): 110
Otoban: 130
Önemli bilgiler:
Büyükelçilik:+389 (2) 310 4710
Polis: 192
İtfaiye: 193
Ambulans: 194
Diesel 67,50 Dinar (1,10 EUR) Benzin: 79-80 Dinar (1,28 -1,30 EUR Normal-Süper)
YUNANİSTAN
Yunanistan AB üyesi olduğu için Avrupa’da ikamet eden vatandaşlar ve Schengen vizesi olanlar için vize gerekmiyor. Otobanlar ücretli. Selanik’e 40 km kala tabelalar Atina’yı düz, Selanik’i sağa verir. Selanik’e 10 km kala ise Kavala sola verir. Sonra yol yine havaalanı ve Kavala diye ayrılır. Bu kavşaklar kaçırılırsa yeniden otobana çıkmakta oldukça zorlanılır. Dönüşte ise (Makedonya-Havaalanı) tabelasına mutlaka dikkat edilmeli. Yoksa farkında olmadan Selanik havaalanına gidilir. Türkiye’den bu güzergahtan dönüşte Makedonya’ya gitmek için Skopje (Üsküp) tabelasını takip etmek gerekiyor.
Otoban ücreti gişelerde ödeniyor. Selanik’ten sonra 2,60 EUR ve Komotini (Gümülcine) öncesi 2,40 EUR ücret otoyol ücreti ödeniyor. Otobanlar üzerinde yakıt istasyonu bulunmuyor. Bu sebeple yakıt durumunu iyi ayarlamak gerekiyor. Yakıt için otobandan ayrılıp yerleşim merkezlerine gidilmeli. Farlar gündüz açık tutulmak zorunda değil. Araçtaki her yolcu için güvenlik yeleği şart.
Hız limitleri:
Şehir içi: 50
Karayolu (Schnellstrasse): 90-110
Otoban: 130
Önemli bilgiler:
Büyükelçilik: +30 210 726 30 00
Polis: 100
İtfaiye: 199
Ambulans: 166
Diesel: 1,39 EUR, Benzin: 1,73-1,90 EUR Normal-Süper CİHAN