Oğuz Türklerinin Kayı Boyu'na mensup olan Ertuğrul Gazi'nin üç oğlundan biri olarak 1258 yılında doğan Osman Gazi, kabiliyeti ve atikliğiyle 23 yaşında beyliğe seçildi. Osman Gazi, Bilecik ve Yarhisar'ı 1298'de, İnegöl'ü ise 1299'da fethetti.
Gerçekleştirdiği fetihlerle Türk-İslam medeniyetinin dünyaya yayılmasında atılan adımlarda öncü olan Osman Gazi, Osmanlı Devleti'nin kuruluşunda etkin rol aldı. Hayata geçirdiği barışçıl politikalarıyla İznik ve Bursa'yı yıllarca kuşatan Osman Gazi, 1326'da vefat etti.
Bursa Uludağ Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Bölümü Dr. Öğretim Üyesi Doğan Yavaş, AA muhabirine, Osmanlı Devleti'nin evrensel bir devlet olduğunu ve bunun gerçekleşmesindeki en büyük rolün Osman Gazi'ye ait olduğunu anlattı.
Osman Gazi'nin kurduğu devletin temellerini çok sağlam attığını kaydeden Yavaş, "Bir karar alınacağı zaman tek başına değil, bir meclis oluşturarak sonuçta çıkan kararı tatbik etmek, uygulamak gibi bir yöntem izlerdi. Osman Gazi bu konuda çok mahirdi. Bir devletin kurulma aşamasında bu kadar önemli kararlara imza atan bir adam. Osman Gazi'yi başarılı kılan en önemli sebeplerden bir tanesi de bu." diye konuştu.
Yavaş, Osman Gazi'nin geldiği toprakların Rumlarla ve tekfurluklarla çevrili bir coğrafya olduğunu anlattı.
Selçuklu Sultanı Alaaddin'in Osman Gazi'de gördüğü yetenek üzerine sınır boyunu ona teslim ettiğini dile getiren Yavaş, şöyle konuştu:
"Osman Gazi sadece kişiliği ve devlet yönetimiyle değil aynı zamanda fethettiği topraklarda hızlı şekilde imar faaliyetine ciddi katkılarda bulunmasıyla ön plana çıktı. Yaptıkları daha sonra tüm Osmanlı mimarisine örnek oldu. Döneminde yapılan halka hizmet binaları, sosyal hizmet binaları olarak külliyeler çok önemli. Dönemde ücretsiz yemek dağıtan yerlerin yaygın olması bir açıdan da gayrimüslimlerin gönlünü alıyor. Osman Gazi'nin ve daha sonra Orhan Gazi'nin bu kadar hızlı şekilde toprak sahibi olması ve sınırlarını genişletmesi de bu iyi niyetine bağlanıyor. Osman Gazi'nin en önemli katkılarından biri de Türk-İslam kültüründe var olan vakıf kültürü. 'Vakfı, işlet ki insan yaşasın, insanı yaşat ki devlet yaşasın' şiarıyla hareket ediliyor. İnsana verilen değer bu. Osmanlı'nın genel yerleşim yerlerinde Rum nüfusu var ama hiçbir şekilde dokunulmamış ve ibadethaneleri duruyor. Demografik yapıya hiç dokunulmamış. Hiçbir şekilde memnuniyetsizlik söz konusu değil. Osmanlı'nın ne kadar hoşgörülü ve devlet yönetiminde mahir olması bir devlet kurmasına vesile oldu."